Turqia po pozicionohet gjithnjë e më shumë si një nga shtyllat kryesore të NATO-s, ndërsa Shtetet e Bashkuara po reduktojnë ndjeshëm praninë e tyre ushtarake në Evropë. Me një industri të mbrojtjes që ka arritur eksportet prej rreth 10 miliardë dollarësh dhe me ushtrinë e dytë më të madhe në Aleancë, Ankaraja synon të mbushë boshllëkun e krijuar në fushën e sigurisë.
Sipas raportimeve, Uashingtoni ka paralajmëruar shkurtime të konsiderueshme të forcave të tij në kontinent, përfshirë reduktimin e bombarduesve strategjikë dhe mjeteve detare. Kjo ka krijuar një hapësirë që Turqia po përpiqet ta shfrytëzojë si në aspektin gjeopolitik, ashtu edhe ekonomik.
Kjo strategji pritet të jetë në qendër të vëmendjes në samitin e ardhshëm të NATO-s që do të mbahet në Ankara më 7 dhe 8 korrik, ku presidenti turk Recep Tayyip Erdoğan do të presë liderët e vendeve aleate.
Paralelisht me samitin, Turqia do të promovojë edhe zhvillimin e industrisë së saj të mbrojtjes, e cila ka shënuar një rritje të ndjeshme gjatë viteve të fundit. Eksportet ushtarake turke janë katërfishuar që nga viti 2020, ndërsa më shumë se gjysma e tyre janë destinuar për SHBA-në, Evropën dhe aleatët e tjerë perëndimorë.
Ndër produktet më të kërkuara janë dronët luftarakë, automjetet e blinduara, avionët stërvitorë dhe pajisjet e avancuara ushtarake. Kompania turke Baykar ka krijuar një partneritet me kompaninë italiane Leonardo, ndërsa Turkish Aerospace Industries ka siguruar një kontratë për furnizimin e Spanjës me 30 avionë stërvitorë Hurjet.
Përveç furnizimit me pajisje ushtarake, Ankaraja po forcon edhe rolin e saj strategjik në infrastrukturën e NATO-s. Turqia është duke ndërtuar tubacione nëntokësore të karburantit në kuadër të një programi të Aleancës me vlerë 28 miliardë dollarë, që synon rritjen e sigurisë energjetike të vendeve anëtare.
Në të njëjtën kohë, Turqia ka zgjeruar bashkëpunimin me vendet evropiane. Për herë të parë, ajo ka eksportuar një anije luftarake në Rumani, ndërsa vazhdon të rrisë praninë e saj në tregun evropian të mbrojtjes.
Turqia disponon ushtrinë e dytë më të madhe aktive në NATO, pas Shteteve të Bashkuara. Vendi iu bashkua Aleancës në vitin 1952 dhe vetëm gjatë vitit të kaluar rriti buxhetin e mbrojtjes me shtatë për qind, duke arritur në rreth 30 miliardë dollarë.
Ndryshimet në arkitekturën e sigurisë kanë forcuar edhe pozitën diplomatike të presidentit Erdoğan brenda NATO-s. Presidenti amerikan Donald Trump ka deklaruar se do të marrë pjesë në samitin e Ankarasë për shkak të marrëdhënieve të tij me homologun turk, ndërsa takimi mund të shërbejë edhe për zbutjen e mosmarrëveshjeve mes dy vendeve, të krijuara pas blerjes së sistemit rus S-400 dhe përjashtimit të Turqisë nga programi i avionëve luftarakë F-35.
Analistët vlerësojnë se, nëse SHBA vazhdon të zvogëlojë praninë e saj ushtarake në Evropë, Turqia do të luajë një rol gjithnjë e më të rëndësishëm në garantimin e sigurisë së Aleancës dhe në balancimin e fuqisë ushtarake në kontinent
